Alle blogs

Wijziging van de arbeidsplaats: compensatie vereist?

Een werkgever kan besluiten de arbeidsplaats te wijzigen. Denk bijvoorbeeld aan het verhuizen naar een andere locatie of het wijzigen van een arbeidsplaats als gevolg van een overgang van onderneming.

In deze blog neem ik u mee in de arbeidsrechtelijke aspecten die van belang zijn voor de vraag in hoeverre de werkgever een arbeidsplaatswijziging dient te compenseren.

Hof ’s-Hertogenbosch over compensatie extra reiskosten en reistijd

Onlangs heeft het Hof ’s-Hertogenbosch zich over deze kwestie uitgelaten. Door een overgang van onderneming werd van twee werknemers verlangd een nieuwe arbeidsplaats te accepteren. De nieuwe arbeidsplaats lag op 136 kilometer afstand van het thuisadres van de werknemers.

In de arbeidsovereenkomst, cao of andere regelingen was niets bepaald over een vaste vergoeding voor reiskosten en/of reistijd. Ondanks dat de werknemers een volledige vergoeding verlangden, wilde de werkgever hen uitsluitend voorzien in een reiskostenvergoeding van €180,80 netto per maand. De werkgever zag geen verdere redenen om de extra reistijd te compenseren.

Het Hof ’s-Hertogenbosch oordeelde dat van de werkgever in het kader van goed werkgeverschap mag worden verwacht dat hij een redelijk voorstel doet dat voorziet in een tegemoetkoming. Het door de werkgever gedane voorstel werd door het hof te minimaal bevonden. Volgens het hof diende werkgever niet alleen de extra reiskosten gedeeltelijk te compenseren, ook achtte het hof een gedeeltelijke vergoeding voor de extra reistijd redelijk.

Het hof veroordeelde de werkgever tot betaling van een hogere – gefaseerd af te bouwen – compensatie voor de forse extra reiskosten en reistijd van de werknemers. Hierbij werd benadrukt dat de compensatie niet de volledige extra kosten hoeft te dekken. Reden was dat volledige vergoeding van alle reiskosten en reistijd bij de werkgever niet als uitgangspunt gold. Het gedeelte dat de werkgever niet hoefde te vergoeden, kwam daardoor voor rekening van de werknemers.

(Stilzwijgende) afspraken

Om te bepalen of bij een arbeidsplaatswijziging een compensatie is vereist is allereerst van belang wat over eventuele compensatie is bepaald in de arbeidsovereenkomst, het arbeidsreglement of de cao. Dit blijkt ook uit voornoemde uitspraak van het Hof ’s-Hertogenbosch.

Ook uit andere feiten en omstandigheden kan worden afgeleid dat een bepaalde compensatie bij de werkgever gebruikelijk is. Zo kan er sprake zijn van een structurele vergoeding van reiskosten, hetgeen na verloop van tijd een verworven recht is geworden.

Compensatie van nadelige gevolgen

Zijn er geen (stilzwijgende) afspraken gemaakt over compensatie bij een arbeidsplaatswijziging, of dekken de afspraken slechts een klein gedeelte van de forse toename van de reiskosten en reistijd, dan is het volgende van belang.

Op grond van het goed werkgeverschap kan van de werkgever worden verlangd dat hij zich inspant om aan bezwaren van de werknemer tegemoet te komen. De werkgever kan de forse nadelige gevolgen voor de werknemer op verschillende manieren verzachten.

Een aantal compensatiemogelijkheden uit de rechtspraak:

  • Een (gefaseerd af te bouwen) compensatie voor extra reiskosten en/of reistijd;
  • De werknemer zo lang mogelijk tewerkstellen op de oorspronkelijke arbeidsplaats;
  • Faciliteren in (gedeeltelijk) thuis werken;
  • Werktijden buiten de spitsuren;
  • Gedeeltelijke vergoeding van naschoolse opvang voor kleine kinderen;
  • Beloning voor carpoolen.

 

Niet altijd compensatie vereist

Het is geen gegeven dat van de werkgever bij een arbeidsplaatswijziging altijd een compensatie wordt verlangd. Dit kan het geval zijn wanneer de werkgever de werknemer al voldoende tegemoet is gekomen, of wanneer de nieuwe reisafstand niet veel verschilt van de oude. Bij een toename van één uur enkele reis zal immers sneller compensatie worden verwacht dan bij een extra reistijd van tien minuten.

Flexibiliteit werknemer

Van de werknemer mag ook in zekere mate worden verwacht de nadelige gevolgen van een arbeidsplaatswijziging te accepteren. De werknemer dient zich flexibel op te stellen, bijvoorbeeld ten aanzien van aangepaste werktijden en andere aangeboden faciliteiten.

Een ander voorbeeld is – zoals ook uit het oordeel van het Hof ’s-Hertogenbosch blijkt – dat de werknemer de extra reistijd en reiskosten deels voor zijn eigen rekening neemt.

Conclusie

De vraag of bij een arbeidsplaatswijziging van de werkgever een compensatie kan worden verlangd, laat zich in de regel niet zomaar beantwoorden. Het antwoord kan worden gevonden in de (stilzwijgende) afspraken die daaromtrent zijn gemaakt en de vraag of de werknemer voldoende wordt gecompenseerd voor de nadelige gevolgen die uit de arbeidsplaatswijziging voortvloeien.

Bij een forse toename van de reisafstand is het verstandig om met de werknemer in overleg te treden. Zodoende wordt duidelijk of de arbeidsplaatswijziging voor de werknemer tot nadelen leidt. Wanneer dat het geval is, kan uit het overleg blijken hoe aan de bezwaren van de werknemer tegemoet kan worden gekomen. Is het niet redelijk om van de werkgever compensatie te verlangen, of heeft de werkgever de nadelen al voldoende verzacht, dan zal de werknemer de gevolgen van de arbeidsplaatswijziging dienen te aanvaarden.

Op de hoogte blijven?

Ontvang de laatste updates op dit rechtsgebied maandelijks in je inbox.

Misschien ook interessant?

Wijziging van de arbeidsplaats: compensatie vereist?

1 augustus 2018 - Een werkgever kan besluiten de arbeidsplaats te wijzigen. Denk bijvoorbeeld aan het verhuizen naar een andere locatie of het wijzigen…

Wijziging van de arbeidsplaats: compensatie vereist?
Interessant artikel?

De laatste updates rechtstreeks in je inbox.